N.V. Groninger Autobusdienst Onderneming (GADO), 1925 - 1999

Gewijzigd: f:12-06-2011

Inhoud:

Links:

Stations: Exploitanten:

Gegevens

Oprichting: 31 januari 1925
Opheffing: 1999
Neemt over:
  • Tramweg-Maatschappij Veendam - Pekela (VP), 13 januari 1937
  • Bergman's Autobusdiensten, 1948
  • N.V. Verkeersmaatschappij Roland, 31 december 1963
  • N.V. Damster Auto Maatschappij (DAM), 1 oktober 1970
Overgenomen door: Tijdelijk door de ATO, later als zelfstandige dochter van NS weer onder de naam GADO actief. In 1999 ingelijfd door Arriva.
Top

Algemeen

De oprichting van de N.V. Groninger Autobusdienst Onderneming (GADO) wordt in 1924 gestart door dhr. D. van der Ploeg, welke een stadsdienst begint in Groningen. De officiele koninklijke goedkeuring komt in 30 december 1924. De heer Van der Ploeg tekent de oprichtingsakte zelf op 31 januari 1925. De gemeente Groningen is geen voorstander van de GADO en houdt vast aan het eigen gemeentelijke vervoerbedrijf. De GADO wordt opgescheept met een routeverbod in de stad. De heer Van der Ploeg laat zich niet uit het veld slaan en verhuist naar Hoogezand en gaat vanuit die plaats streekvervoer aanbieden. In 1925 gaat de GADO-lijn Groningen - Hoogezand-Sappemeer - Zuidbroek - Nooordbroek - Winschoten van start. Voor een deel komt de GADO daarmee in het vaarwater van de NOLS-lijn Zuidbroek - Delfzijl die ook Noordbroek bediend.

Westelijk van de stad Groningen wordt in 1929 begonnen met een lijn naar Grijpskerk, door een fusie met Van de Bij, waarna al spoedig verdere uitbreiding van het lijnennet zou plaatsvinden.

Op 11 april 1938 wordt de GADO op verzoek van de GADO-directeur verkocht aan de ATO. Na de Tweede Wereldoorlog wordt de GADO een rechtstreekse dochter van de Nederlandse Spoorwegen en rijdt zij onder de oorspronkelijke naam GADO diverse lijnen in de provincie Groningen en delen van Drenthe.

Het net in het oostelijk deel van Groningen wordt in 1948 uitgebreid met de overnames van de Tramweg Maatschappij Oostelijk Groningen met de lijnen Ter Apel - Winschoten - Woldendorp en Bellingwolde - Winschoten, Bergman met lijnen vanuit Ter Apel naar Stadskanaal, Assen, Winschoten en Emmen, Deiman met de lijn Boertange - Winschoten en Roland met de lijn Woldendorp - Groningen. In hetzelfde jaar begint de samenwerking met de EDS op de lijn Emmen - Borger - Zuidlaren - Groningen.

Uitbreiding van het vervoersgebied wordt gerealiseerd door overname van de lijnen van de Marnedienst in 1967, DAM in 1970 en GDS in 1975. In 1976 begint de GADO een samenwerking met de DVM en ontstaat de lijn Stadskanaal - Borger - Assen. Later wordt ook de dienst Groningen - Emmen samen met de DVM uitgevoerd. Op deze dienst worden ook snelbussen ingezet die alleen in Gieten stoppen. In Gieten kunnen reizigers overstappen op de dienst Assen - Stadskanaal. Ook vanuit Stadskanaal en Ter Apel komen de GADO bussen in Emmen.

Op 16 juni 1974 wordt de Vereniging van Exploitatieve Samenwerking Openbaarvervoerbedrijven (ESO) opgericht. De ESO wordt op initiatief van de afdeling Vervoerco├Ârdinatie van de NS opgericht met als doel om door samenwerking van de streekvervoerders het openbaar vervoer sterker en slagvaardiger te maken. Bijna alle 30 streekvervoerders inclusief de 13 NS-dochters verenigen zich in de Management Team ESO. De GADO is een van deze NS-dochters.

Verenigd Streekvervoer Nederland wordt in 1989 opgericht uit de ESO en de ABS (NV Aandelenbezit Streekvervoer). In ABS NV waren alle aandelen van de Nederlandse spoorwegen in de Nederlandse busmaatschappijen ondergebracht. In 1992 wordt de naam Verenigd Streekvervoer Nederland veranderd in VSN-Groep.

In 1999 wordt de GADO overgenomen door de Britse firma Arriva. Ook de collega's uit Friesland (FRAM) en Drenthe (DVM/NWH) die inmiddels samenwerken als VEONN worden door Arriva ingelijfd.
[dvm_016]
GADO bus 8638 staat op het busstation van Emmen klaar voor de volgende dienst richting de provincie Groningen.
Foto R. van Wissen, jaren 80.
Top